Σκόρδο άγριο (8 ΦΥΤΑ)

Βιολογικά φυτά, άγριου Σκόρδου.

Στην Ελλάδα, το συναντάμε άγριο σε υγρές, δασώδεις περιοχές, σε υψόμετρο έως 1500 μέτρα. Σύμφωνα με καταγραφές, η παρουσία του ξεκινάει στη βόρεια Ελλάδα και η νοτιότερη εμφάνιση του, σε άγρια μορφή, είναι στη νότια Πίνδο.

Φυτό όρθιας ανάπτυξης, ύψους έως 60 εκατοστά. Το άγριο σκόρδο, στη βάση του, έχει έναν μικρό βολβό. Από εκεί ξεκινούν οι ρίζες και τα φύλλα του φυτού. Τα φύλλα είναι μεγάλα, λαμπερού πράσινου χρώματος, σε σχήμα που θυμίζει λόγχη και η ανάπτυξη τους ξεκινάει από τη βάση του φυτού. Τα άνθη είναι μικρά, λευκού χρώματος, σε σχήμα αστεριού. Ανάλογα με την περιοχή και τις τοπικές συνθήκες, η άνθιση του άγριου Σκόρδου ξεκινάει στα μέσα της άνοιξης και ολοκληρώνεται στις αρχές του καλοκαιριού.

Όλα τα μέρη του φυτού είναι βρώσιμα. Τα φύλλα, τα στελέχη, τα άνθη και οι βολβοί μπορούν να καταναλωθούν με διάφορους τρόπους. Όλα τα μέρη του φυτού αναδύουν έντονο άρωμα σκόρδου, με μία πικάντικη νότα κρεμμυδιού. 

ΠΡΟΣΟΧΗ !!! εάν θέλετε να το μαζέψετε άγριο στο δάσος, θα πρέπει να είστε σίγουροι ότι το αναγνωρίζετε, γιατί μοιάζει πολύ με το φυτό Convallaria majalis (Κρινάκι, Μιγκέ, Μαγιάτικη Κομβολάρια κ.α), που είναι δηλητηριώδες.

Ιδανική για καλλιέργεια από ερασιτέχνες και επαγγελματίες.

Μπορεί να καλλιεργηθεί υπαίθρια και σε μεγάλες γλάστρες.

ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΑΓΡΙΟΥ ΣΚΟΡΔΟΥ 

Προέλευση ποικιλίας: φύεται άγριο σε δασώδεις περιοχές, εύκρατων περιοχών της Ευρώπης και της Ασίας

Καλλιεργείται από: χρησιμοποιείται από την αρχαιότητα στην Ευρώπη και την Ασία, τόσο για μαγειρικούς όσο και για ιατρικούς σκοπούς, με τη λαογραφία να του αποδίδει προστατευτικές ιδιότητες.

Οι δικές μας παρατηρήσεις: ένα σχετικά άγνωστο άγριο – μυρωδικό. Έχει υπέροχο άρωμα και γεύση και είναι υπέροχο στην κουζίνα και πολύ θρεπτικό. Όμως, η καλλιέργεια του δεν είναι εύκολη. Δεν αποδίδει σε περιβάλλον ξερικό και σε υψηλές θερμοκρασίες. Θέλει δροσερές, υγρές συνθήκες και μικρή επαφή με τον ήλιο. Φανταστείτε ότι μεγαλώνει άγριο στο δάσος στη βάση μεγάλων δέντρων… Στη χώρα μας, μπορεί να καλλιεργηθεί σε ορεινές και ημιορεινές περιοχές ή ως ετήσιο τον χειμώνα με συγκομιδή την άνοιξη. Υπέροχο, αλλά ταυτόχρονα πολύ απαιτητικό. Αποτελεί επιλογή για καλλιέργεια από επίμονους καλλιεργητές.

Πού μπορεί να καλλιεργηθεί στη χώρα μας: βόρεια και κεντρική Ελλάδα, σε δροσερές περιοχές, ημιορεινές, με ήπιες θερμοκρασίες το καλοκαίρι. Οι ιδανικές θερμοκρασίες για την ανάπτυξη του είναι οι 15 έως 20°C.

Ιδανική εποχή μεταφύτευσης; τέλος φθινοπώρου – χειμώνα (ανάλογα με την με την περιοχή καλλιέργειας).

Ύψος φυτού: από 20 έως 60 εκατοστά

Χρώμα φύλλων: η πάνω πλευρά του φύλλου έχει χρώμα φωτεινό πράσινο, ενώ η κάτω θαμπό πράσινο

Διάρκεια ζωής του φυτού: πολυετής. Συνήθως καλλιεργείται ως ετήσιο και η μεταφύτευση των φυτών γίνεται το φθινόπωρο. Η συγκομιδή πραγματοποιείται την άνοιξη. Σε ορεινές περιοχές με δροσερές θερμοκρασίες, όπου οι συνθήκες είναι κατάλληλες και αντιστοιχούν με δασικές, είναι πιθανή η πολυετής καλλιέργεια του.

Γεύση: η υφή είναι ελαφρώς ζουμερή και τραγανή, το άρωμα πικάντικο και θυμίζει το σκόρδο. Η γεύση είναι παρόμοια με του σκόρδου, με μία νότα κρεμμυδιού

Βράβευση ποιότητας ποικιλίας:  –

Μεταφύτευση – πρώτη συγκομιδή: 150 – 170 ημέρες (ανάλογα με την εποχή και τις συνθήκες κατά τη διάρκεια της καλλιέργειας)

Κατάλληλο για επαγγελματική καλλιέργεια; ΝΑΙ

Κατάλληλο για οικιακό λαχανόκηπο; ΝΑΙ

Απόδοση (παραγωγικότητα): πολύ παραγωγικό

Συσκευασία για ερασιτέχνες: δισκάκι των 8 φυτών

Συσκευασία για επαγγελματίες: δίσκος 228 φυτών (κατόπιν συνεννόησης)

Πιστοποίηση βιολογικών φυτών – φορέας: ΔΗΩ

Έλεγχος φυτοϋγείας: ΚΕΠΠΥΕΛ Γιαννιτσών

ΟΙ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΜΑΣ

Οικογένεια: Amaryllidaceae (παλαιότερα Liliaceae)

Επιστημονική ονομασία: Allium ursinum L.

Καταγωγή του άγριου Σκόρδου: φύεται άγριο σε δασώδεις περιοχές, εύκρατων περιοχών της Ευρώπης και της Ασίας.

Άλλες ονομασίες: Σκόρδο της αρκούδας, Πράσο της αρκούδας, Σκόρδο ξύλου, Άλλιο το άγριο

Διεθνείς ονομασίες: Wild garlic, Ramsons,  Cowleekes, Cows’s leek, Cowleek, Buckrams, Broad leaved garlic, Wood garlic, Bärlauch, Ramslöks, Erba orsina, Czosnek niedźwiedźi, Черемша, Srijemuš, Crijemuš, Divlji luk, Sumski luk, Medvjeđi luk, Мечи лук, Leurda, Samuraslă.

Απαιτήσεις του άγριου Σκόρδου σε έδαφος: αποδίδει καλύτερα σε πλούσια εδάφη που διατηρούν μία σχετική υγρασία. Το ιδανικό pH εδάφους είναι 6.0 – 7.0. Μην επιλέγετε εδάφη που στραγγίζουν εύκολα ή αυτά που κρατούν αρκετή υγρασία.

Λίπανση: καλό θα είναι, για να γίνει ολοκληρωμένη λίπανση, πριν από οποιαδήποτε ενέργεια σας να προχωρήσετε σε ανάλυση εδάφους. Είναι μία απλή και οικονομική μέθοδος. Μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας και να σας δώσουμε όλες τις απαιτούμενες πληροφορίες. Σε γενικές γραμμές θα λέγαμε, ότι στην καλλιέργεια του άγριου Σκόρδου θα πρέπει να δοθεί προσοχή στην επάρκεια οργανικής ουσίας στο έδαφος. Με βάση λοιπόν τα αποτελέσματα της ανάλυσης εδάφους, μπορείτε να προσθέσετε τις ανάλογες ποσότητες compost ή βιολογική κοπριά κότας.

Αποστάσεις φύτευσης: από 20 έως 30 εκατοστά πάνω στην γραμμή καλλιέργειας (απόσταση φυτό με φυτό) και 50 – 60 εκατοστά η απόσταση μεταξύ των γραμμών καλλιέργειας (απόσταση διαδρόμου).

Καλλιέργεια του άγριου Σκόρδου σε γλάστρες ή δοχεία: α) Οι γλάστρες που θα καλλιεργήσετε το άγριο Σκόρδο πρέπει να έχουν βάθος τουλάχιστον 15 – 25 εκ. και η διάμετρος τους στο επάνω μέρος να είναι τουλάχιστον 20 – 30 εκ. Πρέπει να προσέξετε, ώστε οι οπές στράγγισης στη βάση τους να είναι καλά ανοιχτές ή να ανοίξετε και άλλες, ώστε το νερό του ποτίσματος να στραγγίζει καλά από το υπόστρωμα. β) Επιλέξτε βιολογικό υπόστρωμα για καλλιέργεια φυλλωδών λαχανικών (μαρούλι, ρόκα κ.α.). Αποφύγετε αυτά που έχουν σβόλους ή πέτρες, γιατί θα εμποδίσουν τον σχηματισμό των ριζών. Εάν έχετε δικό σας υπόστρωμα π.χ. από κομποστοποίηση και είναι καλά απολυμασμένο, κοσκινίστε το καλά και ”σπάστε” με τα χέρια σας τυχόν σβόλους, όταν το τοποθετήσετε στη γλάστρα. γ) Αφού γεμίσουμε τις γλάστρες μας με το υπόστρωμα, ανοίγουμε με το χέρι μας τρύπες για να φυτέψουμε τα φυτά του άγριου Σκόρδου. Τοποθετούμε τα φυτά στο υπόστρωμα και τα σκεπάζουμε με προσοχή, ώστε η ρίζα του φυτού να είναι όλη μέσα στο υπόστρωμα. Ποτίζουμε ελαφρά γύρω από κάθε φυτό. Σε κάθε γλάστρα, με διάμετρο 20 – 30 εκ., τοποθετούμε 2 – 4  φυτά. δ) Διατηρείστε το υπόστρωμα της γλάστρας σταθερά υγρό, με μικρές ποσότητες νερού καθ΄ όλη τη διάρκεια της καλλιέργειας. ζ) Τοποθετήστε τις γλάστρες σας σε σημείο σκιερό μέρος, προκειμένου να διατηρήσετε την υγρασία του υποστρώματος σε ικανοποιητικά επίπεδα.

Η καλύτερη περίοδος για μεταφύτευση φυτών άγριου Σκόρδου σε γλάστρα, είναι ο χειμώνας.

Ποτίσματα στο  άγριο Σκόρδο: είναι απαιτητικό είδος σε αρδευτικό νερό. Η έλλειψη νερού υποβαθμίζει την ποιότητα των φύλλων (γίνονται τραχιά και πολύ ξινά) και η ανάπτυξη του φυτού θα παραμείνει καχεκτική. Σε παρατεταμένη ξηρασία, τα φυτά θα καταστραφούν. Εμπειρικά θα λέγαμε ότι, 2 – 3 ποτίσματα την εβδομάδα κατά την περίοδο της άνοιξης και 3 – 5, την περίοδο του καλοκαιριού, είναι πιθανό να καλύψουν τις ανάγκες του άγριου Σκόρδου σε αρδευτικό νερό.

Ποτίστε τα φυτά πρωινές ή απογευματινές ώρες, με φειδώ και με μικρούς όγκους νερού. Δεν πρέπει να ”λιμνάζει” το νερό του ποτίσματος γύρω από τα φυτά, γιατί είναι πολύ πιθανό να δημιουργηθούν συνθήκες σήψης των ριζών του φυτού. Ως μέθοδο άρδευσης, επιλέξτε αυτήν της σταγόνας (στάγδην άρδευση).

Άλλες εργασίες: α) βοτάνισμα ή σκάλισμα αγριόχορτων, β) έλεγχος για εχθρούς και ασθένειες

Πώς και πότε γίνεται η συγκομιδή του άγριου Σκόρδου; περίπου 150 – 170 ημέρες από τη μεταφύτευση των φυτών, τα φυτά θα έχουν σχηματίσει πλούσιο φύλλωμα και θα είναι ιδανικά για συγκομιδή. Σε περιοχές με υψηλές θερμοκρασίες το καλοκαίρι, η συγκομιδή είναι μία και γίνεται με ξεπάτωμα του φυτού, γιατί το φυτό του άγριου σκόρδου δεν θα μπορέσει να αντέξει τις υψηλές καλοκαιρινές θερμοκρασίες του καλοκαιριού. Όμως, σε ορεινά και δροσερά μέρη, η συγκομιδή μπορεί να γίνει φύλλο – φύλλο, γιατί σε αυτές τις συνθήκες το φυτό μπορεί να καλλιεργηθεί για αρκετά έτη. Σε όλες τις περιπτώσεις, η συγκομιδή γίνεται αρχές της άνοιξης, όταν τα φύλλα είναι τρυφερά και πολύ αρωματικά. Πώς συγκομίζουμε τα φύλλα του άγριου σκόρδου; με ένα ψαλίδι αφαιρούμε τα φύλλα από την βάση τους. Επιλέγουμε αυτά που είναι τρυφερά και φωτεινού πράσινου χρώματος. Πως συγκομίζουμε τα άνθη του άγριου σκόρδου; με ένα ψαλίδι τα κόβουμε λίγο κάτω από τη βάση τους. Η συγκομιδή των φύλλων ξεκινάει μέσα – τέλη άνοιξης. Πώς συγκομίζουμε τους βολβούς του άγριου σκόρδου; το άγριο σκόρδο έχει στη βάση του έναν βολβό από τον οποίο αναπτύσσονται τα φύλλα και οι ρίζες του φυτού. Το σχήμα του συγκεκριμένου βολβού είναι συνήθως επίμηκες ή ελαφρά στρογγυλό. Όταν σχηματιστεί καλά και έχει χρώμα λευκό, είναι έτοιμο για συγκομιδή. Το μέγεθος του είναι μικρό (χιλιοστά) και η καλύτερη εποχή για τη συγκομιδή του είναι το τέλος της άνοιξης, για ετήσια καλλιέργεια και το φθινόπωρο για πολυετή καλλιέργεια. Με το χέρι μας ξεπατώνουμε όλο το φυτό από το έδαφος.

Διατήρηση και αποθήκευση:  α) φύλλα: μαραίνονται εύκολα, οπότε πρέπει να τα μεταφέρουμε άμεσα σε σκιερό μέρος. Στη συνέχεια, τα καθαρίζουμε από σκόνες και τα τοποθετούμε σε υγρό χαρτί κουζίνας, τυλίγοντας τα σαν πάπυρο. Ακολουθεί η τοποθέτηση τους σε σακούλα και η μεταφορά τους στο ράφι συντήρησης του ψυγείου. Σε αυτές τις συνθήκες, τα φύλλα του άγριου σκόρδου θα διατηρηθούν για 2 – 3 ημέρες. β) Άνθη: δεν έχουν μεγάλη διάρκεια συντήρησης, οπότε καλό θα είναι να χρησιμοποιούνται άμεσα. γ) Βολβοί: για μικρής διάρκειας διατήρηση, τοποθετήστε τους βολβούς του άγριου σκόρδου ανάποδα σε ένα ποτήρι και από εκεί στο ψυγείο (συντήρηση). Σε αυτές τις συνθήκες θα διατηρηθεί για 3 – 4 ημέρες. Για μεγάλης διάρκειας διατήρηση, μπορείτε να τους κάνετε τουρσί, να τους τοποθετήσετε σε ένα δοχείο με ελαιόλαδο ή μέλι ή να τους ψιλοκόψετε, να τους βάλετε σε μία σακούλα και να τους αποθηκεύσετε στην κατάψυξη.

Προσβολές από έντομα: Θρίπες, Νηματώδεις, Σαλιγκάρια, Σκαθάρια

Προσβολές από μύκητες – βακτήρια: Περονόσπορος, Ριζοκτόνια, Αλτερναρίωση, Σκληροτήνια

Προσβολές από ιώσεις: – 

ΘΡΕΠΤΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΑΓΡΙΟΥ ΣΚΟΡΔΟΥ

Το Άγριο Σκόρδο θεωρείται μία υπερτροφή για τον άνθρωπο.

Έχει μεγάλη περιεκτικότητα σε θειούχες ενώσεις που βοηθούν στη ρύθμιση της χοληστερίνης και στην πρόληψη θρομβώσεων.

Είναι πλούσια πηγή βιταμινών, κυρίως C, Α, B1, B2, B3, Β6, ενισχύοντας το ανοσοποιητικό σύστημα. Επιπλέον, περιέχει σελήνιο, μαγγάνιο, σίδηρο, μαγνήσιο, φώσφορο, κάλιο και ψευδάργυρο.

Η κατανάλωση Άγριου Σκόρδου βοηθάει στην καταπολέμηση λοιμώξεων, ενώ παράλληλα βελτιώνει τη λειτουργία του εντέρου.

ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΑΓΡΙΟΥ ΣΚΟΡΔΟΥ 

Τα τελευταία χρόνια, έχει γίνει ένα από τα αγαπημένα μυρωδικά των σεφ και συνεχώς αυξάνει η χρήση του σε νέες συνταγές.

α) Φύλλα: μπορούν να καταναλωθούν ωμά ή μαγειρεμένα. Ωμά, μπορείτε να τα προσθέσετε ψιλοκομένα σε σαλάτες με άλλα πράσινα λαχανικά, σε σάντουιτς ή σαν γαρνιτούρα σε ένα πιάτο. Μαγειρεμένα τα φύλλα είναι υπέροχα για να φτιάξετε ένα σπιτικό πέστο, να τα προσθέσετε σε μια σούπα, σε πιάτα που θέλετε να προσθέσετε απαλό άρωμα σκόρδου (π.χ. εάν θέλετε να αρωματίσετε ένα κρέας κ.α.). Επίσης είναι πολύ καλό για αρωματισμό ελαιόλαδου και σε ομελέτες κ.α.  Η γεύση των φύλλων του άγριου σκόρδου, είναι πιο απαλή και ευχάριστη σε σχέση με τις σκελίδες του καλλιεργούμενου σκόρδου και η μυρωδιά του πιο απαλή. Συνδυάζονται καλά σε συνταγές που περιέχουν: αρνί, μοσχάρι, πουλερικά ή ψάρι, σπαράγγια, μπιζέλια, μαϊντανό, μανιτάρια, πατάτες και φασόλια.

β) Άνθη: είναι πολύ όμορφη γαρνιτούρα σε πιάτα, σαλάτες και μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως αρωματικό σε ελαιόλαδο ή ξύδι.

γ) Βολβοί: μπορείτε να τους ψιλοκόψετε σε σαλάτες και σάντουιτς, να φτιάξετε σπιτικό τουρσί άγριου σκόρδου, να τους προσθέσετε σε πουρέ πατάτας κ.α. Η υφή τους είναι τραγανή και ελαφρώς ζουμερή, όταν είναι φρέσκοι και η γεύση τους είναι ελαφρώς πικάντικη με δυνατό άρωμα και γεύση σκόρδου.

Το άγριο σκόρδο συμβάλλει στη ρύθμιση της χοληστερόλης, προλαμβάνοντας την αρτηριοσκλήρυνση, ενώ ταυτόχρονα είναι αποτελεσματικό στη μείωση της αρτηριακής πίεσης, που σημαίνει ότι συνολικά παρέχει εξαιρετική βοήθεια στην υγεία της καρδιάς. Τα μέταλλα που περιέχει το άγριο σκόρδο, βρίσκονται σε μεγαλύτερες ποσότητες από το καλλιεργούμενο. Είναι γνωστό διεθνώς και ως το φυτό ”βασιλιάς του μαγνησίου”, εξαιτίας της πολύ μεγάλης περιεκτικότητας που έχει σε μαγνήσιο στα φύλλα του. Το μαγνήσιο είναι γνωστό ως συστατικό κατά του στρες και προστατεύει την καρδιά.